1 listopada 2025 r. w Anglii padł niechlubny rekord: rozpoznano tam o 37% nowotworów jamy ustnej więcej niż dekadę temu i ponad dwukrotnie więcej niż pokolenie wcześniej. W tym samym czasie zmarło o 42% więcej chorujących na ten nowotwór osób. Działająca w Wielkiej Brytanii Oral Health Foundation ostrzega, że przyczyną tych alarmujących danych jest m.in. wciąż niska świadomość – 23% badanych nie wie, że rak może rozwinąć się w obrębie jamy ustnej, a jedynie 20% rozpoznaje typowe objawy.

Listopadowa kampania Mouth Cancer Action Month, która realizowana jest na Wyspach, w tym roku odbyła się pod hasłem „The Costs of Mouth Cancer” – przypomniano, że koszt choroby nowotworowej to nie tylko życie; to również ból, zniekształcenie, trudności w mowie i jedzeniu, koszty leczenia oraz ogromne obciążenie psychiczne rodzin.

Istotne jest, że na nowotwory jamy ustnej coraz częściej chorują osoby spoza klasycznego profilu ryzyka – obok tytoniu i alkoholu ważną rolę odgrywa HPV, zwłaszcza u młodszych dorosłych. Około 1/3 raków lokalizuje się na języku, blisko 1/4 na migdałkach; inne miejsca to wargi, dziąsła i dno jamy ustnej. Sygnały alarmowe, które powinny zaniepokoić to: owrzodzenia niegojące się dłużej niż 3 tygodnie, czerwone lub białe plamy, guzki w jamie ustnej, głowie lub szyi, przewlekły ból gardła. Szybka reakcja na takie zmiany ratuje życie – polega na zgłoszeniu się na wizytę do dentysty lub lekarza rodzinnego.